Elke maand worden er wereldwijd miljarden maandverbanden, tampons en inbrenghulpjes weggegooid, maarwat gebeurt er eigenlijk met het afval van menstruatieproducten zodra het uit je handen verdwijnt?
Aangezien de meeste wegwerpmaandproducten plastic bevatten, is de impact op het milieu veel groter dan veel mensen beseffen. Wereldwijd gebruikt één persoon die menstrueert in zijn of haar leven 5.000 tot 15.000 wegwerpproducten, wat bijdraagt aan een groeiende afvalcrisis die gevolgen heeft voor stortplaatsen, oceanen en ecosystemen.
Inzicht krijgen in waar dit afval terechtkomt en hoe duurzame menstruatieproducten, zoals menstruatiecups of -schijfjes, de hoeveelheid afval drastisch kunnen verminderen, is de eerste stap op weg naar een schonere, bewustere toekomst.
WAT ZIT ER IN WEGWERPBINDERS EN TAMPONS?
De meeste wegwerpbare menstruatieproducten zijn allesbehalve biologisch afbreekbaar. Sterker nog:
- De pads bestaan voor maximaal 90% uit plastic,
- Tampons bevatten vaak synthetische vezels zoals rayon,
- Aanbrengers en verpakkingsfolies zijn doorgaans plastic voor eenmalig gebruik,
- Veel producten bevatten geurstoffen, bleekmiddelen en chemische toevoegingen.
Wereldwijd zorgen wegwerpbare menstruatieproducten elk jaar voor meer dan 200.000 ton afval, waarvan een groot deel leidt tot langdurige plasticvervuiling.
WAT GEBEURT ER EIGENLIJK MET AFVAL VAN MENSTRUATIEPRODUCTEN?
Zodra ze worden weggegooid, komen menstruatieproducten doorgaans in een van de volgende drie afvalstromen terecht: stortplaatsen, verbrandingsinstallaties of waterwegen.
1. Stortplaats
Het grootste deel van het menstruatieafval wereldwijd belandt op stortplaatsen. Omdat maandverband en tampons plastic bevatten, kan het 500 tot 1.000 jaar duren voordat ze zijn afgebroken. Gedurende die tijd komen er de volgende stoffen vrij:
- Microplastics,
- Broeikasgassen,
- Chemische resten.
2. Verbranding
In veel landen wordt sanitair afval uit openbare toiletten verbrand. Dit vermindert weliswaar het volume, maar het heeft ook:
- Stoot CO₂ en andere verontreinigende stoffen uit,
- Vereist veel energie,
- Laat as achter die vol zit met microplastic.
3. Waterwegen en oceanen
Het doorspoelen van tampons komt wereldwijd nog steeds veel voor. Het gevolg hiervan is:
- Dagelijks komen er miljoenen tampons en inbrenghulpen in het riool terecht,
- Verstoppingen leiden tot overstromingen in rivieren en oceanen,
- Zeedieren slikken plastic afval in of raken erin verstrikt.
Afvalbakken voor hygiënische doeleinden: handig, maar geen oplossing
Sanitaire afvalbakken voorkomen problemen met het sanitair, maar het afval dat erin zit bestaat meestal uit:
- Opgehaald door afvalverwerkingsbedrijven,
- Naar een stortplaats of verbrandingsinstallatie afgevoerd.
De impact op het milieu blijft hetzelfde, alleen is deze minder zichtbaar.
Gevolgen voor het milieu
De ecologische voetafdruk van wegwerpbare menstruatieproducten is aanzienlijk en heeft een langdurig effect.
Lange afbraaktijden
Tampons en maandverband op basis van plastic kunnen eeuwenlang in het milieu blijven bestaan en uiteenvallen in microplastics die de bodem en het water vervuilen.
Plasticvervuiling
Menstruatieproducten behoren tot de meest voorkomende voorwerpen die tijdens wereldwijde strandschoonmaakacties worden gevonden. Plastic inbrenghulsjes en stukjes maandverband spoelen vaak aan op het strand.
Zorgen over toxiciteit
Sommige wegwerpproducten bevatten:
- PFAS („eeuwige chemicaliën“),
- Ftalaten,
- Parfumchemicaliën,
- Dioxines afkomstig van het bleken.
Deze stoffen kunnen in ecosystemen terechtkomen en schade toebrengen aan de natuur.
Menstruatiecups: EEN DUURZAAM ALTERNATIEF
Een menstruatiecup is een herbruikbaar hulpmiddel van medische siliconen dat het menstruatievocht opvangt. Het wordt in de vagina ingebracht en kan tot 12 uur worden gedragen.
Waarom zou je voor een menstruatiecup kiezen?
In vergelijking met tampons en maandverband bieden menstruatiecups de volgende voordelen:
- Geen afval – één beker gaat tot wel 10 jaar mee,
- Geen plasticvervuiling,
- Een kleinere ecologische voetafdruk,
- Geen giftige stoffen, geurstoffen of bleekmiddelen,
- Aanzienlijke kostenbesparingen.
Eén menstruatiecup kan 2.000 tot 3.000 wegwerpproducten vervangen, waardoor het een van de meest milieuvriendelijke menstruatieoplossingen is die er zijn.
ANDERE DUURZAME OPTIES
Niet iedereen wil een beker gebruiken, en dat is helemaal prima! Er zijn verschillende andere afvalarme alternatieven.
Menstruatieschijfjes
Herbruikbare menstruatieschijfjes vormen een afvalarm alternatief voor tampons en kunnen een comfortabele keuze zijn voor wie de voorkeur geeft aan een andere pasvorm dan een menstruatiecup.
Herbruikbare stoffen maandverbanden
Herbruikbare maandverbanden:
- Gaat jarenlang mee
- Afval naar stortplaatsen verminderen
- Zijn verkrijgbaar in verschillende absorptieniveaus
- Zijn wasbaar en comfortabel
Period-ondergoed
Menstruatieondergoed is ideaal voor dagen met een lichte tot gemiddelde menstruatie en kan maandverband volledig vervangen.
Biologisch afbreekbare maandverbanden
Voor wie de voorkeur geeft aan wegwerpproducten: biologisch afbreekbare maandverbanden van plantaardige materialen breken sneller af en bevatten minder synthetische chemicaliën.
HOE JE EEN VERSCHIL KUNT MAKEN
Wereldwijd stappen steeds meer mensen over op duurzame menstruatieproducten, en elke kleine verandering helpt.
Zo kun je je impact op het milieu verminderen:
- Probeer eens een menstruatiecup of -schijfje om duizenden wegwerpartikelen te vermijden
- Gebruik herbruikbare maandverbanden of menstruatieondergoed
- Kies voor biologisch afbreekbare maandverbanden als herbruikbare varianten geen optie zijn
- Spoel tampons of maandverband nooit door het toilet
- Steun plasticvrije, ethische merken
Het kiezen van duurzame menstruatieproducten is een van de eenvoudigste manieren om je persoonlijke afvalvoetafdruk te verkleinen.
Klaar om de overstap te maken?
Als je op zoek bent naar een duurzaam, comfortabel en milieuvriendelijk alternatief, dan zijn menstruatiecups een van de meest impactvolle keuzes die je kunt maken. Ontdek de top producten van Lunette en sluit je aan bij de wereldwijde beweging voor een schonere, duurzamere menstruatie.
